Co się zmienia dla sprzedawcy samochodu od 13 sierpnia 2024?

Sprzedawca musi wykazać, że auto nadaje się do jazdy — poprzez świadectwo z badania technicznego lub opinię rzeczoznawcy motoryzacyjnego. Brak takiego dowodu uniemożliwi sprzedaż pojazdu jako samochodu używanego.

Jak wygląda procedura oceny technicznej pojazdu?

Rzeczoznawca sprawdza najpierw kryteria wiążące (decydujące o wycofaniu z eksploatacji). Jeśli auto je spełni, zostaje uznane za niezdatne. Jeśli nie, przechodzi do oceny kryteriów orientacyjnych, które mogą wymagać napraw.

Ile czasu mam na naprawę pojazdu, aby go sprzedać?

Właściciel ma pięć lat na wykonanie napraw niezbędnych do uzyskania świadectwa zdatności. W tym okresie ocena techniczna stanowi dowód, że pojazd nie jest wycofany z eksploatacji.

Czy przepisy dotyczą także samochodów eksportowanych?

Od 2031 roku samochody używane przeznaczone na eksport poza UE będą podlegać kontroli zdatności do jazdy, aby zapobiec wysyłaniu niezdatnych pojazdów do krajów trzecich.

Jakie zmiany czekają producentów nowych samochodów?

Od 2032 roku co najmniej 15 procent tworzyw sztucznych w nowych autach musi pochodzić z recyklingu. Od 2036 roku wskaźnik wzrośnie do 25 procent. UE ustali też cele dla stali i aluminium z recyklingu.

Od sierpnia 2024 nowe zasady sprzedaży aut używanych w Polsce

Unijne rozporządzenie zmienia reguły handlu samochodami. Sprawdź, jakie obowiązki czekają sprzedających i co się zmieni w certyfikacji pojazdów.

Unijne rozporządzenie dotyczące pojazdów wycofanych z eksploatacji zmienia zasady obrotu samochodami używanymi w Polsce od 13 sierpnia 2024 roku.

Nowe przepisy wprowadzają obowiązek wykazania zdatności pojazdu do jazdy w momencie przeniesienia prawa własności. Sprzedawca lub osoba przekazująca auto musi dysponować dokumentem potwierdzającym stan techniczny pojazdu.

Jak udowodnić, że auto nadaje się do jazdy?

Podstawowym dowodem zdatności jest świadectwo wydane po przeprowadzeniu badania technicznego — w Polsce jest to zaświadczenie z przeglądu technicznego pojazdu. Dokument taki musi być dostępny w momencie zawarcia umowy sprzedaży lub przekazania auta.

Jeśli sprzedający nie posiada takiego świadectwa, zobowiązany jest zlecić przeprowadzenie specjalistycznej oceny technicznej. Ocenę przeprowadza niezależny rzeczoznawca motoryzacyjny, którego wyznaczają poszczególne państwa członkowskie UE.

Procedura oceny — kryteria wiążące i orientacyjne

Rzeczoznawca stosuje procedurę kaskadową, analizując najpierw kryteria wiążące. Są to parametry, których niespełnienie automatycznie klasyfikuje pojazd jako wycofany z eksploatacji. Jeśli auto spełnia choćby jedno z takich kryteriów, nie może być dalej sprzedawane jako samochód używany — musi trafiać do recyklingu.

Gdy pojazd nie spełnia żadnego z kryteriów wiążących, rzeczoznawca przechodzi do analizy kryteriów orientacyjnych. Te stanowią wskazówki do dalszej oceny. Jeśli jedno z nich ma zastosowanie, konieczne jest ustalenie, jakie naprawy są niezbędne do uzyskania świadectwa zdatności.

Na podstawie takiej oceny właściciel podejmuje decyzję: czy warto inwestować w naprawnę pojazdu, czy lepiej go zezłomować.

Pięcioletni okres na naprawy

Jeśli właściciel zdecyduje się na naprawę pojazdu, ma pięć lat na wykonanie prac i uzyskanie świadectwa zdatności do ruchu drogowego. W tym okresie ocena techniczna stanowi dokumentację potwierdzającą, że auto nie zostało wycofane z eksploatacji.

Po upływie pięciu lat bez uzyskania świadectwa pojazd automatycznie traci status samochodu używanego i nie może być sprzedawany — musi zostać zezłomowany.

Co się zmienia w projektowaniu nowych aut?

Rozporządzenie reguluje również produkcję pojazdów. Przepisy mają zachęcić producentów do projektowania samochodów w sposób ułatwiający ich rozmontaż i ponowne wykorzystanie podzespołów. Producenci będą zobowiązani udostępniać szczegółowe informacje na temat demontażu i wymiany komponentów zarówno podczas użytkowania, jak i po wycofaniu pojazdu.

Wymóg	Rok wdrożenia	Procent materiału z recyklingu
Tworzywa sztuczne	2032	15%
Tworzywa sztuczne	2036	25%
Stal i aluminium	do określenia	cel do ustalenia przez KE

Celem tych zmian jest rozwój rynku surowców wtórnych w Unii Europejskiej oraz zachęcenie inwestycji w odzyskiwanie materiałów. Branża recyklingowa i motoryzacyjna będą mogły efektywniej odzyskiwać podzespoły wyższej jakości.

Co to oznacza dla polskich właścicieli samochodów?

Dla osób planujących sprzedaż używanego auta oznacza to konieczność przygotowania dokumentacji technicznej jeszcze przed ogłoszeniem pojazdu. Osoby, które regularnie przechodzą badania techniczne, nie powinny mieć problemów — ich świadectwo będzie wystarczającym dowodem.

Trudniejsza sytuacja czeka właścicieli pojazdów starszych lub tych, którzy nie mają aktualnego świadectwa. Będą musieli zapłacić za ocenę rzeczoznawcy. Jeśli ocena wykaże, że pojazd wymaga napraw, właściciel ma pięć lat na ich wykonanie — ale tylko jeśli auto nie spełnia kryteriów wiążących wycofania z eksploatacji.

Dla eksporterów samochodów używanych zmiana będzie szczególnie istotna. Od 2031 roku pojazdy przeznaczone na sprzedaż poza UE będą podlegać kontroli zdatności. To ma zapobiec praktykom eksportowania do krajów trzecich pojazdów faktycznie niezdatnych do jazdy.

Przepisy mają również wpływ na rynek wtórny części zamiennych — zwiększona dostępność informacji o demontażu i wymienialności komponentów ułatwi zarówno naprawy, jak i odzyskiwanie materiałów do recyklingu.